Η ηγεμονία της Σπάρτης: μια κυριαρχία σε αμφισβήτηση

Τι ζητά η ύλη 2025-26

Οδηγίες 2025-26 — Κεφάλαιο ΣΤ΄ (431-362 π.Χ.), ενότητες 3+4 «Ηγεμονία Σπάρτης / Θήβα»: πρόσθετο-προαιρετικό (🟡), χωρίς ώρες διδασκαλίας — εκτός εξεταστέας ύλης. Το κεφάλαιο μένει εδώ για όποιον θέλει να δει πώς η Ελλάδα περνά από τον Πελοποννησιακό πόλεμο στην ανάπτυξη της Μακεδονίας. Πηγή αντιστοίχισης: synthesis/docs/GYMNASIO-YLI-2025-26.md.

Το κεφάλαιο

Οι ενότητες του κεφαλαίου στο σχολικό βιβλίο:

• Ολιγαρχικές κυβερνήσεις
• Οι Τριάκοντα τύραννοι
• Η «Κύρου Ανάβασις»
• Ο Αγησίλαος στην Ασία
• Βοιωτικός-Κορινθιακός πόλεμος
• Η Ανταλκίδειος ειρήνη
• Β’ Αθηναϊκή συμμαχία

Οι Σπαρτιάτες είχαν κηρύξει τον πόλεμο εναντίον της Αθήνας με το σύνθημα της απελευθέρωσης των ελληνικών πόλεων από τον αθηναϊκό ζυγό. Όμως αυτό διαψεύστηκε μετά την πτώση της Αθήνας. Οι Σπαρτιάτες, με τη συμπαράσταση των Περσών, υποστήριξαν τα ολιγαρχικά κόμματα στις πόλεις, τοποθέτησαν φρουρά σ’ αυτές με επικεφαλής…

Όροι-κλειδιά

«Κύρου Ανάβασις» · Κνίδο

Ερωτήσεις του βιβλίου

Οι ερωτήσεις του βιβλίου — στην εφαρμογή με απαντήσεις:

1. Είναι γνωστό ότι κάθε κράτος εφαρμόζει την πολιτική που εξυπηρετεί τα συμφέροντά του. Το ίδιο έκαναν και οι Πέρσες παρεμβαίνοντας στην Ελλάδα. Ποια σφάλματα των ελληνικών πόλεων εκμεταλλεύτηκαν; Να συγκρίνετε τη θέση των ελληνικών πόλεων απέναντι στην Περσία…
2. Έχει υποστηριχθεί ότι οι Πέρσες πέτυχαν με τη διπλωματία (βλ. παράθεμα: «Η “Ειρήνη του βασιλέως”», 386 π.Χ.) ό,τι δεν πέτυχαν με τα όπλα. Μπορείτε να εξηγήσετε τη φράση «Η διπλωματία αποτελεί συνέχιση του πολέμου με άλλα μέσα»;
3. Ποια διαφορά από πλευράς συνεπειών έχει ο εμφύλιος πόλεμος από έναν πόλεμο με εξωτερικό εχθρό; (Χρήσιμες πληροφορίες μπορούν να αντληθούν από ανθρώπους μεγάλης ηλικίας με εμπειρίες από τον πόλεμο του 1940 και τον Εμφύλιο [1946-1949]).

Πηγές του κεφαλαίου

• Θάλαττα, θάλαττα
• Αγησίλαος, ένας πολέμαρχος με πανελλήνια αισθήματα
• Η «Ειρήνη του βασιλέως», 386 π.Χ.