Αρχαία Ελληνικά Α΄ Λυκείου · Ξενοφών
Ξενοφών, Ελληνικά Β΄ κεφ. 4, §18-23: Η μάχη της Μουνιχίας και ο λόγος του Κλεόκριτου
Ξενοφών, Ἑλληνικά · Βιβλίο 2, κεφ. 4, §18-23
Ξενοφών, Ἑλληνικά (Βιβλίο 2, κεφ. 4, §18-23): «Η μάχη της Μουνιχίας και ο λόγος του Κλεόκριτου». Θεματικός άξονας: Στρατιωτική υπεροχή και πολιτική κυριαρχία. Κείμενο, λεξιλόγιο, ερωτήσεις του βιβλίου με απαντήσεις και ερμηνευτικός σχολιασμός.
Πλήρες υλικό με συνδρομή
Κείμενο, λεξιλόγιο, σχόλια του βιβλίου, ερμηνευτικός σχολιασμός, ερωτήσεις με απαντήσεις και τα θέματα της Τράπεζας.
- Ενότητα
- Βιβλίο 2, κεφ. 4, §18-23
- Θεματικός άξονας
- Στρατιωτική υπεροχή και πολιτική κυριαρχία
- Έργο
- Ξενοφών, Ἑλληνικά
Το κείμενο (απόσπασμα)
§18 · §18, 19 Η αυτοθυσία του μάντη. Νίκη των δημοκρατικών
Ταῦτα δ’ εἰπὼν καὶ μεταστραφεὶς πρὸς τοὺς ἐναντίους, ἡσυχίαν εἶχε· καὶ γὰρ ὁ μάντις παρήγγελλεν αὐτοῖς μὴ πρότερον ἐπιτίθεσθαι, πρὶν [ἂν] τῶν σφετέρων ἢ πέσοι τις ἢ τρωθείη· «ἐπειδὰν μέντοι τοῦτο γένηται, ἡγησόμεθα μέν», ἔφη, « ἡμεῖς, νίκη δ’ ὑμῖν ἔσται ἑπομένοις, ἐμοὶ μέντοι θάνατος, ὥς γέ μοι δοκεῖ ».
§19 · §18, 19 Η αυτοθυσία του μάντη. Νίκη των δημοκρατικών
Καὶ οὐκ ἐψεύσατο, ἀλλ’ ἐπεὶ ἀνέλαβον τὰ ὅπλα, αὐτὸς μὲν ὥσπερ ὑπὸ μοίρας τινὸς ἀγόμενος ἐκπηδήσας πρῶτος ἐμπεσὼν τοῖς πολεμίοις ἀποθνῄσκει, καὶ τέθαπται ἐν τῇ διαβάσει τοῦ Κηφισοῦ· οἱ δ’ ἄλλοι ἐνίκων καὶ κατεδίωξαν μέχρι τοῦ ὁμαλοῦ. Ἀπέθανον δ’ ἐνταῦθα τῶν μὲν τριάκοντα Κριτίας τε καὶ Ἱππόμαχος, τῶν δὲ ἐν Πειραιεῖ δέκα ἀρχόντων Χαρμίδης ὁ Γλαύκωνος, τῶν δ’ ἄλλων περὶ ἑβδομήκοντα. Καὶ τὰ μὲν ὅπλα ἔλαβον, τοὺς δὲ…
Ολόκληρο το κείμενο με το λεξιλόγιο και τη μετάφραση είναι στην εφαρμογή.
Λεξιλόγιο (δείγμα)
- καὶ γὰρ ὁ μάντις παρήγγελλεν: γιατί και ο μάντης συμβούλευε... οι συμβουλές του μάντη πριν από τη μάχη ήταν και αναγκαίες και σεβαστές
- τῶν σφετέρων τις: κάποιος από τους δικούς τους (α' πρόσωπο ἡμέτεροι - β' πρόσωπο ὑμέτεροι - γ' πρόσωπο σφέτεροι)
- τιτρώσκομαι: τραυματίζομαι
- ἡγησόμεθα· ἡγοῦμαι (-έομαι): προχωράω μπροστά, πρώτος
- ψεύδομαι: διαψεύδομαι, βγαίνω ψεύτης
- ἐκπηδῶ (-άω): πηδάω ορμητικά προς τα μπρος
- ἐμπίπτω τινὶ: πέφτω πάνω σε κάποιον
- μέχρι τοῦ ὁμαλοῦ: ως το ίσιωμα
Ερωτήσεις του βιβλίου
Οι ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου για την ενότητα — στην εφαρμογή με απαντήσεις:
- Ποιοι είναι οι δεσμοί που δένουν τους Αθηναίους μεταξύ τους, σύμφωνα με όσα είπε ο Κλεόκριτος; Πώς χαρακτήρισε τους τριάκοντα; Ποια ήταν η αντίδραση των ηγετών των αντιπάλων;
- Υπογραμμίστε τη σωστή ανάλυση σε δευτερεύουσα πρόταση της μετοχής: μεταστραφείς (§18 Ταῦτα δ’ εἰπὼν καὶ μεταστραφεὶς πρὸς τοὺς ἐναντίους, ἡσυχίαν εἶχε·)
- Να συνδέσετε κάθε λέξη - φράση της στήλης Α με την αντίστοιχη της νέας ελληνικής της στήλης Β.
- Να καταγραφούν οι ρηματικοί τύποι που δηλώνουν τις δραστηριότητες των πολεμιστών στις διάφορες φάσεις της μάχης (§19) και να γραφούν στο α' πληθ. πρόσ. του αορ. της οριστικής.
- Κάνετε τις κατάλληλες συνδέσεις της στήλης Α (§ 20-22) με τις στήλες Β και Γ (σύμφωνα με το παράδειγμα, § 20-23)
Ο σχολιασμός μας
Τα θέματα που αναλύει ο ερμηνευτικός σχολιασμός της ενότητας:
- Ο μάντης που πέθανε πρώτος
- Η προσφώνηση του Κλεόκριτου: το αντίθετο του πολεμικού λόγου
- Το κατηγορητήριο κατά των Τριάκοντα
- Τι πετυχαίνει το πρώτο πληθυντικό
- Η διάσπαση: §23
Τράπεζα Θεμάτων
Η Τράπεζα Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας του Ι.Ε.Π. έχει 51 θέματα για αυτή την ενότητα, με ερωτήματα: Μετάφραση (48) · Λεξιλογικά & ετυμολογικά (48) · Γραμματολογία & Εισαγωγή (48) · Κατανόηση & ερμηνεία (9) · Γραμματική (5) · Συντακτικό (5). Στην εφαρμογή κάθε θέμα εμφανίζεται μέσα στην ενότητα που ελέγχει.