Θεωρία Έκθεσης · Θέμα Β · Θεωρία γλώσσας
Η παράγραφος
δομή · τρόποι ανάπτυξης
Η παράγραφος έχει τρία δομικά μέρη: τη θεματική περίοδο (η κύρια ιδέα — συνήθως η πρώτη περίοδος), τις λεπτομέρειες / σχόλια (ανάπτυξη, στήριξη) και την κατακλείδα (συμπέρασμα — συχνά παραλείπεται, και τότε το επισημαίνουμε). Στις Πανελλήνιες ζητείται να αναγνωρίσεις τα μέρη της και τον τρόπο ανάπτυξής της — πάντα με αναφορά σε συγκεκριμένα χωρία.
Δωρεάν δείγμα
Θεωρία με παραδείγματα, ασκήσεις που διορθώνονται αμέσως και πρότυπες απαντήσεις εξέτασης.
- Δομικά μέρη
- 3 (ή 2)
- Τρόποι ανάπτυξης
- 8
- Εκφώνηση
- «δομή + τρόπος»
Τα κεφάλαια του μαθήματος
- Τα τρία δομικά μέρη
- Η θέση της θεματικής περιόδου
- Οι 8 τρόποι ανάπτυξης
- Λέξεις-δείκτες ανά τρόπο ανάπτυξης
- Πώς απαντάς στην εξέταση
- Ο ορισμός σε βάθος
- Η διαίρεση και οι κανόνες της
- Σύγκριση – αντίθεση: δύο μορφές οργάνωσης
- Ανάπτυξη με παραδείγματα
- Ανάπτυξη με αναλογία
- Ορισμός, διαίρεση, σύγκριση–αντίθεση — πρότυπα απάντησης
- Μακροπερίοδος και μικροπερίοδος λόγος
- Είδη σύνδεσης των προτάσεων
- Ο πλαγιότιτλος της παραγράφου
- Πλαγιότιτλος: εφαρμογή
- Χωρισμός ή ένωση παραγράφων
- Ο πρόλογος ενός κειμένου
- Ο αποτελεσματικός πρόλογος — δύο επίπεδα, τέσσερα κριτήρια
- Διάκριση: αιτιολόγηση ↔ αίτιο-αποτέλεσμα
- Αιτιολόγηση και αίτιο–αποτέλεσμα — δείγματα και πρότυπα απάντησης
- Συνδυασμός μεθόδων — βασική & συμπληρωματικές
- Θεματική περίοδος, λεπτομέρειες, κατακλείδα — οι ερωτήσεις παραγωγής
- Τρόπος ανάπτυξης → προθετικότητα
Τα τρία δομικά μέρη
Θεματική περίοδος: δηλώνει το θέμα και τη «θέση» της παραγράφου. Λεπτομέρειες: αναπτύσσουν τη θεματική περίοδο (με παραδείγματα, αιτιολόγηση, συγκρίσεις…). Κατακλείδα: κλείνει ανακεφαλαιώνοντας ή βγάζοντας συμπέρασμα. Αν η κατακλείδα λείπει, το γράφουμε ρητά στην απάντηση — δεν είναι λάθος του κειμένου.
Στην εφαρμογή: 4 ασκήσεις που διορθώνονται αμέσως και θέμα εξέτασης με πρότυπη απάντηση.
Θέμα για εξάσκηση
Να αναλύσετε τη δομή της παραγράφου (δομικά μέρη) και να προσδιορίσετε τον τρόπο ανάπτυξής της, με αναφορά σε συγκεκριμένα χωρία: «Η άσκηση δεν ωφελεί μόνο το σώμα. Έρευνες δείχνουν ότι βελτιώνει τη μνήμη και τη διάθεση, ενώ όσοι γυμνάζονται συστηματικά εμφανίζουν χαμηλότερα ποσοστά άγχους. Είναι, επομένως, επένδυση και στην ψυχική υγεία.»