Πνευματική ζωή, Γράμματα και Τέχνες στην Ελλάδα τον 19ο αιώνα

Τι ζητά η ύλη 2025-26

Η ενότητα δεν περιλαμβάνεται στην ενδεικτική επιλογή ενοτήτων που απαριθμούν οι Οδηγίες ΙΕΠ 2025-26 για τη Γ΄ Γυμνασίου (η επιλογή περνά από την «ελληνική οικονομία & κοινωνία 19ου αι.» κατευθείαν στο «Γουδί & Βενιζέλος»). Λειτουργεί επομένως ως συμπληρωματικό/προαιρετικό υλικό — χρήσιμο κυρίως ως εγκάρσια άσκηση στις εικονιστικές πηγές, που το ΦΕΚ ζητά ρητά για όλες τις τάξεις, και ως γέφυρα με τη Νεοελληνική…

Το κεφάλαιο

Οι ενότητες του κεφαλαίου στο σχολικό βιβλίο:

• Κύριες κατευθύνσεις της ελληνικής πνευματικής ζωής
• Γράμματα — Ο Διονύσιος Σολωμός και η Επτανησιακή Σχολή
• Οι Φαναριώτες και η Παλαιά Αθηναϊκή Σχολή (1830-1880)
• Η Νέα Αθηναϊκή Σχολή και η γενιά του 1880
• Τέχνες — Η ζωγραφική και η γλυπτική
• Η αρχιτεκτονική
• Ολοκληρώνοντας το κεφάλαιο θυμόμαστε ότι…

Το στοιχείο που δέσποσε στην ελληνική πνευματική ζωή τον 19ο αιώνα ήταν η προσπάθεια οικοδόμησης μιας εθνικής ταυτότητας κοινής για ολόκληρο τον ελληνισμό. Έτσι, ιδιαίτερη σημασία δόθηκε στην ιστορία και στη λαογραφία. Οι απόψεις του Γερμανού ιστορικού Φαλμεράιερ, που υποστήριζε ότι οι Έλληνες του 19ου αιώνα ελάχιστη…

Ερωτήσεις του βιβλίου

Οι ερωτήσεις του βιβλίου — στην εφαρμογή με απαντήσεις:

1. Να σχολιάσετε μία από τις εικόνες 4-9 της ενότητας σε σύντομο γραπτό κείμενο.
2. Διαθεματική δραστηριότητα: Να διαλέξετε ένα από τα οικοδομήματα που αναφέρονται στην ενότητα, να το μελετήσετε από φωτογραφία (ή, ακόμη καλύτερα, να το επισκεφθείτε) και στη συνέχεια να το περιγράψετε γραπτά ή να το ζωγραφίσετε, ανάλογα με την προτίμησή σας.
3. Ολοκληρώνοντας το κεφάλαιο θυμόμαστε ότι… (ανακεφαλαίωση του ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΠΕΜΠΤΟΥ, όπως κλείνει η σελίδα της ενότητας)

Πηγές του κεφαλαίου

• Κοινωνικές και πολιτικές διαστάσεις του γλωσσικού ζητήματος